لطفا صبر کنید ...



وبلاگ

لیست کلاسیک

۲۲/مهر/۱۳۹۵

  • اولین پیوند قرنیه انسانی موفق در 7 دسامبر1905 توسطEdward Zrim انجام شد ولی فکر انجام پیوند قرنیه از سال‌های قبل از آن وجود داشت و تکامل آن تا به امروز ادامه دارد. تاریخچه پیوند قرنیه را به 5 دوره در تاریخ چشم‌پزشکی تقسیم می‌کنند:
  • دوره اول : دوره شکل گیری ایده پیوند قرنیه (Inspiration Period) از1824-1789 می‌باشد. در سال 1789، Quengsy Pellier de به فکر استفاده از شیشه به جای قرنیه انسانی افتاد که شاید اولین ایده برای کراتوپروستز باشد، ولی هیچ‌وقت عملی نشد. در سال 1797 پدربزرگ داروین به‌نام Erasmus Darwin به این فکر افتاد که پس از بهبود زخم قرنیه شاید بتوان اسکار ناشی از زخم قرنیه را برداشت تا محل آن با استفاده از یک اسکار شفاف ترمیم شود البته این فقط یک ایده رویایی بود.
  • دوره دوم : دوره آزمون و خطا(Trial & Frustration) از سال 1872-1825 میلادی است. در اوایل قرن 19 موفقیت چندانی در زمینه پیوند قرنیه به‌دست نیامد که آن‌هم به علت استفاده از قرنیه گونه‌های مختلف مثل خوک در انسان بود. درسال 1834 Wilhelmus Thome برای اولین بار واژه پیوند قرنیه (Corneal Transplantation) را به‌کار برد. در سال 1884،Kissam رهنمودهایی را درباره پیوند قرنیه توضیح داد که هنوز بعد از 130 سال به‌عنوان اساس تکنیک‌های پیوند قرنیه محسوب می‌شود. او اعتقاد داشت که قرنیه دهنده و گیرنده باید به یک اندازه(Same Size) باشند. هم‌چنین انتقال بافت دهنده به گیرنده باید به سرعت و با کمترین آسیب به بافت دهنده انجام شود. عمل پیوند قرنیه و بخیه کردن قرنیه پیوندی باید با دقت کامل همراه با حفظ محتویات داخل چشم مثل لنز، عنبیه و زجاجیه باشد.

    تاریخچه عمل پیوند قرنیه
    تاریخچه عمل پیوند قرنیه
  • دوره سوم (دوره یقین) : از 1905-1873 بود: در این دورهHenry Power پیشنهاد پیوند قرنیه انسان به انسان را مطرح کرد و در سال 1877،Von Hipple اولین ترفاین مدور (حلقوی) مکانیکی را استفاده کرد که هنوزهم اساس برش در پیوند قرنیه مدرن است. در این میان کشف اتر و کلروفورم در سالهای 1846و1847، انتشار نظریه Lister مبنی بر شرایط استریل برای جراحی موفق در سال 1876 و نیز کشف کوکایین موضعی توسط Kohler در سال 1884 باعث موفقیت روزافزون در زمینه پیوند قرنیه شد.
  • دوره چهارم (دوره تحقق) : که از سال 1965-1905 بود با جراحی موفقیت آمیز Zrim روی بیماری بنام Alios Golgar شروع شد و تا دو دهه پیشرفت چندانی رخ نداد. اغلب پیوند لایه‌ای انجام می‌شد و پیوند نفوذی (تمام ضخامت) تقریبا همیشه با رد پیوند همراه بود تا اینکه در سال‌های 1930-1920Elshing اساس پیوند قرنیه نوین را پایه گذاری کرد. او از ترفاین Von Hipple استفاده می‌کرد. با 12-6 بخیه 0-8 سیلک، قرنیه را بخیه می‌کرد. اندازه پیوند 7-5 میلی‌متر بود. قبل از عمل کلدوساکها را کاملا تمیز می‌کرد تا شانس عفونت را کاهش دهد. بیماران به مدت 3هفته استراحت در بستر داشتند و بعد از 3 هفته تمام بخیه‌ها برداشته می‌شد ولی بازهم فقط 60-50 درصد از پیوندها شفاف باقی می‌ماند

  • دوره پنجم : بهبود بخشیدن و نوآوری (Refinement & Innovation): از سال 1966 تاکنون ادامه دارد و آغاز آن با کشف مکانیسم‌های ایمونولوژیک رد پیوند توسط دکتر Maumenne، دکتر خدادوست و دکتر Silverstine از حدود سال‌های 1960 و با توجه مخصوص به سلول‌های اندوتلیوم همراه بود. در ایران اولین بارپیوند قرنیه در سال 1314 (1935میلادی) در بیمارستان فارابی تهران توسط مرحوم آقای پرفسور شمس صورت گرفت و مدتی هم توسط آقای دکتر پیروز دنبال شد. سپس حدود سال‌های 1346-1356 این عمل به صورت مدرن آن توسط آقای دکتر خدادوست در شیراز صورت می‌گرفت. با رفتن ایشان از ایران این کار متوقف شد تا این‌که در سال 1361مجددا عمل پیوند قرنیه توسط آقای دکتر سجادی در تهران شروع شد و هم‌اکنون با حضور دانش آموختگان جدید این عمل در اکثر مراکز دانشگاهی و خصوصی انجام می‌شود به طوری که از سال 1365 به‌طور رسمی اعزام بیماران نیازمند به پیوند قرنیه به خارج از کشور متوقف شده است.

جراحی قرنیه

 


poster_2_up.jpg
۲۲/مهر/۱۳۹۵

پس از عمل جراحی پیوند قرنیه، لایه اپی تلیوم بافت دهنده توسط سلول های اپی تلیالی گیرنده ترمیم می شود. این روند معمولا بین 10-7 روز کامل می شود. اما در برخی شرایط ممکن است ترمیم سلول های اپی تلیال طول کشیده و یا حتی به طور کامل انجام نشود. عوامل خطری که می تواند منجر به این عارضه گردد شامل استفاده از بافت دهنده با کیفیت نامناسب، تکنیک نامناسب بخیه زدن شامل بخیه محکم و عدم قرارگیری مناسب قرنیه دهنده در برابر قرنیه گیرنده هم سطح نبودن قرنیه دهنده و گیرنده در سطح خارجی و هم چنین بیماری زمینه ای چشم گیرنده شامل اختلالات اشک، ورم ملتحمه بهاره و یا آسیب قبلی سلول های بنیادی اپی تلیوم می باشد. لازم به ذکر است که پوشش مناسب قرنیه دهنده به وسیله سلول های اپی تلیوم گیرنده جهت موفقیت پیوند و جلوگیری از عوارضی مانند عفونت و کدورت قرنیه دهنده لازم می باشد. درصورتی که پوشش قرنیه دهنده توسط سلول های اپی تلیال گیرنده پس از 10-7 روز رخ ندهد، اقداماتی از قبیل تجویز مرطوب کننده های چشمی با دوز بالا، استفاده از لنز تماسی پانسمانی، بستن مجاری اشکی و یا دوختن موقت یا دائم پلک ها نیاز می شود.

picture1

نشت مایع

از آنجایی که در پیوند نفوذی، برش جراحی به داخل اتاق قدامی راه می یابد در صورتی که تکنیک بخیه زدن مناسب نباشد یک ارتباط بین اتاق قدامی و سطح خارج چشم برقرار می گردد که باعث خروج مایع زلالیه، کم عمق شدن اتاق قدامی و حتی ورود میکرو ارگانیسم ها از محیط خارج به داخل چشم شده که می تواند باعث عفونت داخل چشم (اندوفتالمیت) گردد. به همین دلیل تشخیص زودهنگام و درمان این عارضه ضروری است. درصورتی که نشت مایع کم بوده، عمق اتاق قدامی طبیعی باشد و عنبیه بیرون نزده باشد می توان از طریق پانسمان فشاری چشم و تجویز استازولامید خوراکی این عارضه را درمان نمود. در غیر این صورت باید سریعا نسبت به بخیه مجدد زخم جراحی اقدام کرد.

افزایش ناگهانی فشار داخل چشم

تزریق هوا به اتاق قدامی در انتهای عمل در صورتی که بیش از 50 درصد حجم اتاق قدامی باشد می تواند از طریق انسداد مردمک باعث حمله حاد آب سیاه از نوع زاویه بسته گردد. درصورت رخداد این عارضه خارج کردن هوا و تجویز داروهای کاهنده فشار چشم ضروری است.

corneal_transplantation

شل شدن و پاره شدن زودرس بخیه

بسته به تکنیک بخیه زدن این عارضه یا نیاز به اقدام خاصی ندارد و یا ممکن است بخیه مجدد زخم جراحی را درپی داشته باشد. درصورتی که از 18 بخیه جدا ازهم استفاده شده باشد و شل شدن یکی از آن ها باعث نشت از محل زخم، آستیگماتیسم بالا و یا بهم خوردن قرارگیری قرنیه دهنده نسبت به گیرنده نشود، می توان بیمار را تحت نظر گرفت. درصورت رخداد هرکدام از موارد فوق، شل شدن بیش از یک بخیه جدا از هم و یا شل شدن بخیه پیوسته، نیاز به بخیه مجدد زخم جراحی می باشد.

جراحی قرنیه

توسط فاطمه بهاری


ab-morvarid-1.jpg
۲۲/مهر/۱۳۹۵

      • برش قرنیه گیرنده به صورت خارج از مرکز. در این حالت برش دایره ای در یک سمت به محیط قرنیه نزدیک می‌شود که باعث افزایش آستیگماتیسم پس از عمل شده و احتمال دفع پیوند را افزایش می‌دهد.
      • برش نامنظم و مایل در قرنیه دهنده و یا گیرنده که باعث آستیگماتیسم‌های بالا پس از عمل می‌شود.
      • ورود ناگهانی به داخل چشم: در حین برش قرنیه گیرنده ورود سریع و ناگهانی به داخل چشم می‌تواند منجر به صدمات بافت‌های داخل چشمی شامل عنبیه و عدسی شود. آسیب عنبیه در این مرحله می‌تواند باعث فلج آن و گشاد ماندن مردمک شود. آسیب به عدسی در حین برش قرنیه منجر به آب مروارید می‌گردد. بالارفتن فشار چشم و انسداد مردمک(Pupillary Block) در حین عمل باعث بیرون آمدن عنبیه و مشکل شدن مراحل عمل جراحی می‌شود. کنترل فشار چشم از طریق تزریق وریدی محلول با اسمولاریتی بالا(مانیتول20درصد) در این شرایط کمک کننده است.

نکته مهم جهت پیشگیری از این عارضه برطرف کردن عوامل خطر در صورت امکان مانند کنترل فشار داخل چشم قبل و حین عمل و انجام سریع مراحل عمل به منظور کوتاه کردن مدت زمانی که چشم باز است، می‌باشد. این عارضه خطرناک در پیوند نفوذی دیده می‌شود و در پیوند به روش لایه‌ای قدامی اتفاق نمی‌افتد.

    • آسیب قرنیه دهنده: صدمات حین عمل به قرنیه دهنده منجر به کاهش تعداد سلول‌های اندوتلیال و ازاین رو کاهش بقای پیوند می‌شود.
    صدمه به عدسی: در صورتی‌که فرد قبلا تحت عمل جراحی خارج کردن آب مروارید و کاشت لنز مصنوعی داخل چشم قرار نگرفته باشد احتمال آسیب به لنز در حین جراحی در مرحله وارد کردن بافت دهنده به داخل چشم و یا تزریق هوا وجود دارد. این آسیب می‌تواند منجر به کدورت‌های غیر پیشرونده در لنز و یا ایجاد آب‌مروارید گردد.

 

عوارض حین عمل در پیوند لایه‌ای قدامی عمیق (DALK)

  • برش قرنیه گیرنده به‌صورت خارج از مرکز
  • برش نامنظم و مایل در قرنیه دهنده یا گیرنده
  • سوراخ شدن غشا دسمه قرنیه گیرنده حین عمل: همان‌طور که در مبحث تکنیک جراحی توضیح داده شد، هدف از جراحی پیوند لایه‌ای قدامی عمیق، حفظ غشا دسمه و سلول‌های اندوتلیال قرنیه گیرنده به‌طور یکپارچه می‌باشد. با این حال ممکن است این لایه در هر مرحله از عمل شامل برش قرنیه گیرنده، جدا کردن استروما از غشا دسمه و بخیه کردن قرنیه دهنده به گیرنده سوراخ شود. در صورتی‌که سوراخ شدن غشا دسمه کم باشد امکان ادامه عمل به‌صورت لایه‌ای قدامی عمیق وجود دارد گرچه احتمال تشکیل اتاق قدامی کاذب پس از عمل در این موارد افزایش می‌یابد. در صورتی‌که پارگی غشا دسمه زیاد باشد ممکن است لازم باشد عمل جراحی به پیوند نفوذی تبدیل گردد. تبدیل تکنیک عمل از پیوند لایه‌ای به نفوذی برروی پیامد جراحی اثر منفی ندارد.

جراحی قرنیه

 


hoodie_5_front.jpg
۲۲/مهر/۱۳۹۵

تا چندسال اخیر تنها روش متداول پیوند قرنیه روش پیوند تمام ضخامت بود و تمامی بیماری‌های قرنیه با این روش مورد درمان قرارمی‌گرفت. بسیاری از بیماری‌های قرنیه تنها بخشی از ضخامت قرنیه را درگیر می‌کنند و جهت درمان آن‌ها تعویض یک یا چند لایه قرنیه کافی بوده و نیازی به جایگزین کردن تمام ضخامت قرنیه با بافت دهنده نیست. به همین دلیل است که در چندسال اخیر با بهبود تکنیک عمل و وسایل مورد استفاده، جراحی‌های پیوند قرنیه که در آنها تنها لایه مبتلا با قسمتی از قرنیه طبیعی جایگزین می‌شود، به طور انتخابی(Selective) برای بیماری‌هایی استفاده می‌شود که فقط بخشی از ضخامت قرنیه را درگیر می‌کنند. به طور کلی به این روش‌ها پیوند لایه‌ای(Lamellar Keratoplasty) گویند که خود به دو دسته کلی لایه‌ای قدامی و لایه‌ای خلفی تقسیم می‌شود.

he2604

روش‌های مرسوم جهت انجام پیوند قرنیه را می‌توان به شرح زیر تقسیم نمود:

پیوند نفوذی (Penetrating Keratoplasty)
در این روش به کمک یک وسیله دستی (ترفاین) یک برش مدور در تمام ضخامت قرنیه ایجاد شده به طوری‌که هر5 لایه قرنیه به طور کامل برداشته می‌شود. قطر پیوند معمولا حدود 8-5/7 میلی‌متر است. سپس یک بافت دهنده تمام ضخامت که معمولا 25/0تا5/0 میلی‌متر بزرگتر از قرنیه برداشته شده است جایگزین می‌شود و به وسیله نخ نایلون ده صفر به قرنیه گیرنده بخیه می‌شود.

پیوند لایه‌ای قدامی(Anterior Lamellar Keratoplasty)(Tectonic)

این روش در بیماری‌های قرنیه که درآن لایه اندوتلیوم گیرنده سالم بوده و بیماری محدود به لایه استرومای قرنیه است استفاده می‌شود بر حسب این‌که بیماری استرومای سطحی یا عمقی را درگیر کرده باشد، پیوند لایه‌ای قدامی به دو روش سطحی و عمقی قابل انجام است. در صورتی‌که ضایعه کمتر از 50 درصد ضخامت قرنیه را درگیر کرده باشد پیوند لایه‌ای سطحی انجام می‌شود که خود به دو روش برش توسط میکروکراتوم(ALTK) و برش به روش دستی(Manual LK) قابل انجام است. در کراتوپلاستی لایه‌ای قدامی مرسوم (Manual LK) ابتدا یک برش مدور توسط ترفاین در ضخامت50 درصد ضخامت قرنیه ایجاد می‌شود و سپس استرومای قدامی توسط تیغه تیز(کرسنت) برداشته می‌شود. تلاش بر این است که کل ضایعه برداشته شده و یک سطح بینایی صاف و یکدست ایجاد شود. بافت دهنده باقطر 25/0 تا 5/0 میلی‌متر بزرگتر ولی با ضخامت برابر با قرنیه برداشته شده و توسط نخ نایلون ده صفر به محل دوخته می‌شود.
در پیوند لایه‌ای قدامی عمیق سعی برآن می‌شود که به‌طور کامل استرومای گیرنده برداشته شده و تنها لایه اندوتلیوم و غشا دسمه با ضخامت حدود 20 میکرون از گیرنده باقی بماند. به‌منظور انجام این پیوند ابتدا80 درصد ضخامت قرنیه گیرنده به‌وسیله ترفاین برش داده شده و سپس استروما از اندوتلیوم زیر آن به روش‌های مختلف مانندتزریق هوا (Big Bubble)، تزریق مایع، تزریق ویسکوالاستیک و یا استفاده از یک تیغه با لبه کند (تکنیکMelles) جدا می‌شود. در ایران تکنیک‌های مرسوم جهت انجام پیوند لایه‌ای عمیق قدامی تزریق هوا و یا استفاده از یک تیغه با لبه کند (تکنیکMelles) می‌باشد. جهت تهیه بافت دهنده ابتدا غشا دسمه به‌همراه اندوتلیوم جدا شده و سپس بافت دهنده باقطر 25/0 میلیمتر بیشتر از گیرنده برش داده می‌شود. در انتها بافت دهنده توسط نخ بخیه نایلون ده صفر به بستر گیرنده دوخته می‌شود.

مزایای پیوند لایه‌ای (LK): از آنجاییکه شایعترین علت شکست پیوند قرنیه، دفع پیوند از نوع اندوتلیال می‌باشد. در صورتیکه بتوان اندوتلیوم قرنیه بیمار را حفظ کرد می‌توان موفقیت بالایی در پیوند قرنیه به‌ویژه در بیماری قوزقرنیه انتظار داشت که در آن مبتلایان جوان بوده و نیازمند پیوندی هستند که به مدت طولانی شفاف باقی بماند. جراحی LK که در آن اندوتلیوم قرنیه گیرنده حفظ می‌شود منجر به حذف واکنش رد پیوند از نوع اندوتلیالی شده و از این رو بقای پیوند را افزایش می‌دهد. مزیت دیگر آن عدم ورود به داخل چشم می‌باشد که احتمال خون‌ریزی حین عمل و یا عفونت پس از عمل را کاهش می‌دهد. در پاره‌ای از موارد که ضخامت باقی‌مانده از قرنیه گیرنده قابل توجه باشد (بیش از 30 میکرون) مقاومت قرنیه در برابرضربه بیشتر از نوع نفوذی خواهد بود. لازم به ذکر است که سایر اشکال دفع پیوندشاملSubepithelial و استرومال با پیوند لایه‌ای قدامی مشاهده میشود که هرچند اهمیت دفع نوع را ندارد ولی درصورت عدم درمان مناسب می‌تواند منجر به کاهش دید ناشی از کدورت و پیدایش عروق خونی در قرنیه شود

جراحی قرنیه

توسط فاطمه بهاری


آخرین اخبار

logo-white-footer

سایت تخصصی پیوند قرنیه با معرفی مجرب ترین پزشکان جراحی چشم همواره سعی بر آن دارد تا به بیماران در فرآیند درمان کمک نماید و مسیر درمان را برای آنها سهل و هموار کند.مقالات تخصصی پیوند قرنیه و جراحی چشم توسط متخصصان ارائه میگردد.
امروزه متخصصان جراحی چشم، عمل پیوند قرنیه را با دستگاههای پیشرفته به راحتی انجام می دهند.عمل پیوند قرنیه با لیزر در سالهای اخیر بسیار رایج شده است.مقالات متعددی در این زمینه در سایت پیوند قرنیه منتشر شده برای آگاهی بیشتر توصیه می کنیم مطالعه نمایید